Sau sáp nhập, Khánh Hòa bước vào giai đoạn phát triển mới với lợi thế không gian rộng mở và hệ địa hình đa dạng: có biển, đồng bằng, đồi núi đến vùng bán khô hạn…, đồng thời, sở hữu đường bờ biển dài nhất cả nước cùng chuỗi vịnh biển đẳng cấp quốc tế, kết hợp với các nguồn tài nguyên sinh thái, văn hóa bản địa và du lịch nông nghiệp… đã hình thành một hệ sinh thái du lịch liên vùng phong phú, tạo nền tảng cho những dòng sản phẩm khác biệt và hấp dẫn du khách quốc tế. Trong tiến trình hoàn thiện mô hình phát triển mới, Khánh Hòa đứng trước thời cơ quan trọng để phát huy đồng bộ lợi thế tự nhiên, văn hóa và vị thế địa chính trị của mình.

Định hướng tại Nghị quyết số 01-NQ/TU ngày 14/7/2025 của Tỉnh ủy, đặt mục tiêu tăng trưởng hai con số và đưa du lịch trở thành trụ cột phát triển, đang mở ra bước chuyển từ khai thác lợi thế sang nâng tầm chất lượng dịch vụ. Việc cơ cấu lại không gian phát triển, hoàn thiện hạ tầng và khai thác hiệu quả các dự án chiến lược như sân bay Cam Ranh, Khu kinh tế Vân Phong hay trục cao tốc Bắc – Nam sẽ là động lực quan trọng để Khánh Hòa từng bước vươn lên trở thành trung tâm du lịch biển quốc tế của khu vực.

Khánh Hòa đặt mục tiêu đến năm 2030 trở thành trung tâm du lịch biển quốc tế - ảnh: internet

Năm 2025 du lịch – dịch vụ Khánh Hòa ghi nhận sự phục hồi mạnh mẽ và tăng trưởng toàn diện, trong khi bối cảnh kinh tế quốc tế biến động phức tạp, các thị trường khách chủ lực như Nga, Hàn Quốc, Trung Quốc, Úc… chưa đạt trạng thái ổn định hoàn toàn, song toàn ngành du lịch của tỉnh vẫn đạt được mức tăng trưởng cao; trong năm Khánh Hòa đón trên 16 triệu lượt khách, tăng gần 14,4% so với năm 2024, trong đó khách quốc tế đạt 5,5 triệu lượt, tăng hơn 13,4%; tổng doanh thu du lịch ước đạt 66,7 nghìn tỷ đồng, tăng hơn 16,8% so với năm 2024, đạt 100% chỉ tiêu, qua đó phản ánh sự phục hồi mạnh mẽ của cả hai dòng khách vốn là động lực tăng trưởng nền tảng của tỉnh. Tổng thu từ khách du lịch đạt 56.161,4 tỷ đồng – mức tăng 18,4% so với năm trước ^[3] – thể hiện rõ sự chuyển dịch kinh tế du lịch theo hướng chất lượng cao, với mức chi tiêu bình quân tăng lên và tỷ trọng các dịch vụ vui chơi, giải trí, mua sắm, văn hóa – nghệ thuật đóng góp nhiều hơn vào chuỗi giá trị du lịch của địa phương.

Việc du lịch – dịch vụ tiếp tục được đặt trong nhóm ba trụ cột tăng trưởng chủ yếu giai đoạn 2025–2030 cho thấy quyết tâm chính trị và tầm nhìn dài hạn của tỉnh trong việc nâng tầm vị thế Khánh Hòa trên bản đồ du lịch trong nước và quốc tế. Kết quả tăng trưởng hai con số trong bối cảnh đầy thách thức đã khẳng định năng lực thích ứng và sức bền của ngành du lịch tỉnh, đồng thời phản ánh chất lượng điều hành, sự phối hợp hiệu quả giữa các ngành và quá trình tái cơ cấu không gian phát triển sau sáp nhập.

https://baokhanhhoa.vn/multimedia/emagazine/202507/emagazine-du-lich-khanh-hoa-khai-mo-tiem-nang-the-manh-sau-sap-nhap-c1b790d/

Cùng với những thành quả nổi bật về tăng trưởng, công tác quản lý nhà nước về du lịch của tỉnh đã được củng cố theo hướng đồng bộ, hiện đại và hiệu lực hơn. Tỉnh đã trình ban hành Chiến lược phát triển du lịch Khánh Hòa giai đoạn 2025–2030, tầm nhìn 2045 – văn kiện mang tính định hướng chiến lược dài hạn, xác lập các mục tiêu trọng tâm, nâng tầm thương hiệu và đa dạng hóa sản phẩm hướng đến phát triển bền vững; tỉnh kiện toàn Ban Chỉ đạo phát triển du lịch cấp tỉnh, nhằm bảo đảm cơ chế điều phối thống nhất, thông suốt giữa các sở, ngành, địa phương và cộng đồng doanh nghiệp trong triển khai nhiệm vụ; tiến hành điều tra tổng thể tài nguyên du lịch trên phạm vi toàn tỉnh nhằm xây dựng cơ sở dữ liệu dùng chung phục vụ quy hoạch, quản lý và phát triển sản phẩm. Đồng thời, việc phối hợp trực tiếp với Tổng Công ty Cảng hàng không Việt Nam (ACV) và Vietnam Airlines trong mở rộng mạng bay đến Khánh Hòa cho thấy tỉnh đang chủ động thúc đẩy các điều kiện hạ tầng quan trọng – yếu tố quyết định trong tăng sức hút và cạnh tranh điểm đến.

Công tác xúc tiến – quảng bá du lịch tiếp tục là điểm nhấn nổi bật, được triển khai với quy mô mở rộng và chất lượng nâng cao hơn so với các năm trước; tỉnh tổ chức hai hội nghị xúc tiến du lịch quốc tế cùng hàng loạt chương trình quảng bá tại các thị trường trọng điểm như Nga, Úc, Ba Lan, Séc, Thụy Sĩ, Uzbekistan, Armenia và Singapore ^[3].

Những hoạt động này không chỉ dừng lại ở giới thiệu sản phẩm mà còn hướng đến xây dựng hình ảnh “Khánh Hòa – điểm đến biển đẳng cấp quốc tế”, tạo sự nhận diện thương hiệu ổn định trên các thị trường có khả năng chi trả cao. Tỉnh tiếp tục duy trì tham dự các diễn đàn du lịch lớn của quốc gia và khu vực như VITM Hà Nội, ITE HCMC, Ngày hội Du lịch TP. Hồ Chí Minh, Hội chợ Du lịch Quốc tế Lào Cai và Lễ hội Văn hóa – Du lịch Việt Nam tại Nhật Bản ^[3]. Thông qua đó, Khánh Hòa từng bước mở rộng mạng lưới kết nối đối tác, thu hút doanh nghiệp lữ hành nước ngoài, đồng thời quảng bá sâu rộng hệ sinh thái sản phẩm du lịch biển, đảo, nghỉ dưỡng và giải trí đặc trưng của tỉnh. Một trong những dấu ấn quan trọng là việc tổ chức thành công Hội nghị hợp tác du lịch Việt Nam – Đài Loan lần thứ 12, tạo cơ sở mở rộng thị trường Đông Bắc Á – khu vực vốn được đánh giá là ổn định, bền vững và đang có tốc độ tăng trưởng khách cao. Việc giới thiệu sản phẩm mới thông qua các chuyến bay quốc tế từ châu Âu, Nga, Hàn Quốc đã góp phần gia tăng đáng kể lượng khách có mức chi tiêu cao, đồng thời khẳng định vai trò của Cảng hàng không quốc tế Cam Ranh như cửa ngõ quan trọng của du lịch Khánh Hòa. Hoạt động truyền thông số cũng được tỉnh đặc biệt chú trọng. Các website, ấn phẩm điện tử và video clip đa ngôn ngữ được đầu tư bài bản, nâng cao năng lực lan tỏa hình ảnh và tăng tính tương tác với du khách quốc tế. Đây là yếu tố quan trọng giúp Khánh Hòa giữ vững sức cạnh tranh, đặc biệt trong bối cảnh truyền thông du lịch toàn cầu đang dịch chuyển mạnh mẽ sang môi trường số.

Công tác hỗ trợ du khách và chuyển đổi số trong ngành du lịch có bước tiến rõ rệt, phản ánh tinh thần “du lịch thông minh” mà tỉnh đang định hướng. Trung tâm Hỗ trợ khách du lịch được vận hành với hiệu quả cao hơn, tiếp nhận và xử lý 38 vụ phản ánh, hỗ trợ thêm 24 trường hợp liên quan đến thông tin dịch vụ, an toàn, và các vấn đề phát sinh trong quá trình lưu trú. Điểm hỗ trợ du khách tại đường Trần Phú phục vụ trung bình 80 lượt khách mỗi tuần ^[3], góp phần tạo môi trường du lịch thân thiện, an toàn và chuyên nghiệp hơn. Tổ chức các lớp tập huấn chuyển đổi số dành cho gần 100 doanh nghiệp ^[3] nhằm nâng cao năng lực quản trị, ứng dụng công nghệ trong hoạt động kinh doanh, từ hệ thống quản lý khách hàng đến quảng bá trực tuyến, tạo tiền đề để từng bước hình thành mô hình du lịch thông minh, tạo lợi thế cạnh tranh vượt trội so với các địa phương có sản phẩm tương đồng.

Một trong những điểm sáng nổi bật của năm 2025 là sự đa dạng hóa sản phẩm du lịch thông qua các sự kiện văn hóa – thể thao – nghệ thuật quy mô lớn, tạo sức hút mạnh mẽ đối với cả khách nội địa lẫn quốc tế; các giải chạy VnExpress Marathon Libera Nha Trang quy tụ hơn 13.000 vận động viên và du khách ^[3], không chỉ góp phần quảng bá hình ảnh biển Nha Trang mà còn thúc đẩy du lịch thể thao – xu hướng đang phát triển nhanh tại châu Á. Sự kiện Tiger Bóng đá đường phố tạo không khí trẻ trung, sôi động, phù hợp với phân khúc du lịch giới trẻ. Các chương trình nghệ thuật mang tính sáng tạo cao như “Ánh sáng huyền thoại”, Chum Show – “Nụ hôn của nghệ thuật”, La Tiên Show – “The Cội” thu hút gần 7.000 khán giả ^[3], đặt nền móng cho việc phát triển công nghiệp văn hóa – giải trí, một lĩnh vực vốn được đánh giá là còn nhiều dư địa trong chiến lược phát triển dài hạn của tỉnh.

Các doanh nghiệp du lịch chủ động đầu tư vào các sản phẩm sáng tạo, từ dịch vụ trải nghiệm, tour đêm, du lịch tàu biển đến các mô hình lưu trú độc đáo. Sự phong phú của hệ sinh thái dịch vụ không chỉ gia tăng trải nghiệm mà còn kéo dài thời gian lưu trú của du khách – yếu tố trở nên đặc biệt quan trọng khi tỉnh đặt mục tiêu nâng cao chất lượng tăng trưởng, tăng mức chi tiêu bình quân và tăng đóng góp của du lịch vào GRDP địa phương. Những chuyển biến này khẳng định rằng du lịch Khánh Hòa đang dịch chuyển từ mô hình khai thác tài nguyên đơn thuần sang mô hình kinh tế dịch vụ – trải nghiệm, tiệm cận với chuẩn mực của một trung tâm du lịch biển quốc tế. Đặc biệt, Khánh Hòa là một trong những địa phương tiên phong trên cả nước triển khai Bộ tiêu chuẩn Du lịch Xanh cấp tỉnh – một hướng tiếp cận chiến lược nhằm đưa du lịch phát triển theo quỹ đạo bền vững, hài hòa giữa tăng trưởng kinh tế và bảo tồn tài nguyên. Tỉnh đã phối hợp với Đại học VinUni tổ chức tập huấn, chuyển giao phần mềm quản lý tiêu chuẩn xanh cho hơn 100 doanh nghiệp, chủ yếu là các cơ sở lưu trú 4–5 sao, khu nghỉ dưỡng và các điểm du lịch chủ lực ^[3]. Việc chuẩn hóa quy trình, áp dụng công cụ quản trị hiện đại cho thấy Khánh Hòa không chỉ chú trọng truyền thông mà còn triển khai thực chất các yêu cầu của du lịch xanh, từng bước đưa tiêu chuẩn này trở thành thước đo chất lượng của doanh nghiệp du lịch địa phương. Hội thảo chuyên đề “Để Khánh Hòa thành điểm đến xanh toàn diện của thế giới” với hơn 100 doanh nghiệp tham dự là diễn đàn quan trọng, tạo sự đồng thuận giữa nhà nước – doanh nghiệp – chuyên gia trong định hình mô hình phát triển du lịch bền vững ^[4]. Tỉnh ban hành các cơ chế hỗ trợ doanh nghiệp chuyển đổi mô hình theo tiêu chuẩn xanh, từ hỗ trợ kỹ thuật, tư vấn đầu tư đến công nhận và quảng bá thương hiệu; qua đó khẳng định định hướng phát triển du lịch có trách nhiệm, phù hợp xu thế toàn cầu và yêu cầu thị trường quốc tế hiện nay ^[1].

Hoạt động liên kết vùng và hợp tác quốc tế tiếp tục được đẩy mạnh, tạo nền tảng quan trọng để mở rộng thị trường và nâng cao năng lực cạnh tranh cho du lịch Khánh Hòa. Việc đón các đoàn khảo sát của Hiệp hội Quản trị Du lịch Hàn Quốc, đại diện Sân bay Narita (Nhật Bản) cùng các đoàn famtrip từ Nhật Bản, Hàn Quốc và châu Âu không chỉ mở ra cơ hội kết nối hàng không mà còn giúp tỉnh nắm bắt xu hướng tiêu dùng du lịch mới của từng thị trường. Đây là những thị trường có khả năng chi trả cao, có mức chi tiêu bình quân lớn, đóng góp trực tiếp vào tăng trưởng doanh thu du lịch tỉnh trong những năm gần đây. Những hoạt động này đồng thời củng cố vị thế của Khánh Hòa trên bản đồ du lịch biển quốc tế, tạo nền tảng để thu hút đầu tư chiến lược vào hệ sinh thái du lịch, từ lưu trú cao cấp, giải trí đến dịch vụ bổ trợ. Liên kết quốc tế hiệu quả, đi kèm việc mở rộng mạng bay quốc tế đến Cảng hàng không quốc tế Cam Ranh, sẽ là một trong những động lực quan trọng giúp tỉnh duy trì tăng trưởng ổn định và thực hiện hóa tầm nhìn trở thành trung tâm du lịch biển quốc tế ^[1].

Bên cạnh đó, việc khảo sát và phát triển mô hình du lịch cộng đồng tại nhiều địa phương trong tỉnh, tiêu biểu như đảo Bích Đầm (Nha Trang), Phan Gia Xanh Garden (Diên Khánh) và Trang trại Hoàng Trầm (Diên Khánh) ở khu vực trung tâm, cùng với các mô hình đang hình thành ở phía Nam của tỉnh, như làng gốm truyền thống Bàu Trúc, làng dệt Mỹ Nghiệp, trải nghiệm văn hóa Chăm tại cụm di tích tháp Pô-klông Garai và các sản phẩm du lịch nông nghiệp – vườn nho, vườn táo cho thấy Khánh Hòa đang hướng tới một mô hình phát triển du lịch hài hòa, mở rộng không gian khai thác ra toàn tỉnh. Với sự xuất hiện của các sản phẩm du lịch trải nghiệm văn hóa Chăm, du lịch nông nghiệp đặc trưng vùng khô hạn và các mô hình du lịch cộng đồng tại khu vực Nam Khánh Hòa đang mở ra hướng đi mới cho tỉnh trong việc đa dạng hóa hệ sinh thái sản phẩm, kéo dài thời gian lưu trú của du khách và tạo thêm sinh kế bền vững cho người dân địa phương. Mặc dù các mô hình này chưa đạt đủ tiêu chí để nhân rộng trên quy mô lớn, nhưng giá trị nổi bật của chúng nằm ở khả năng bảo tồn văn hóa bản địa, làm giàu trải nghiệm của du khách và gia tăng thời gian lưu trú — những yếu tố then chốt giúp tỉnh chuyển dịch từ tăng trưởng theo chiều rộng sang phát triển chất lượng cao và bền vững trong thời gian tới.

Những các kết quả đạt được đã cho thấy du lịch – dịch vụ Khánh Hòa sau sáp nhập đang chuyển mình rõ rệt, với diện mạo mới giàu năng lực cạnh tranh hơn. Từ công tác quản lý nhà nước, xúc tiến quảng bá, chuyển đổi số đến mở rộng sản phẩm và nâng cao chất lượng môi trường du lịch, các lĩnh vực then chốt đều ghi nhận tiến bộ thực chất. Những chuyển biến này không chỉ phản ánh khả năng thích ứng nhanh của ngành trước biến động và áp lực cạnh tranh quốc tế, mà còn khẳng định hướng đi phù hợp của tỉnh trong việc kiến tạo một nền du lịch hiệu quả, văn minh và có chiều sâu. Đây là tiền đề quan trọng giúp Khánh Hòa từng bước tiệm cận mục tiêu trở thành trung tâm du lịch biển hàng đầu khu vực, đóng góp mạnh mẽ hơn cho phát triển kinh tế – xã hội trong giai đoạn mới.

Mặc dù vậy, du lịch – dịch vụ Khánh Hòa vẫn bộc lộ những hạn chế mang tính cấu trúc, cần được nhận diện đầy đủ để định hướng điều chỉnh trong giai đoạn tới. Trước hết, chất lượng dịch vụ và nhân lực du lịch vẫn còn là điểm nghẽn lớn nhất. Dù lượng khách tăng cao, nhưng đội ngũ lao động có trình độ ngoại ngữ, kỹ năng số và nghiệp vụ theo chuẩn quốc tế vẫn còn hạn chế; sự chênh lệch chất lượng giữa khu vực trung tâm Nha Trang – Cam Ranh với các vùng ven, miền núi vẫn rất rõ rệt, thể hiện qua năng lực vận hành dịch vụ, khả năng đón khách đoàn lớn và tiêu chuẩn quản trị. Nhiều cơ sở kinh doanh nhỏ và hộ gia đình làm du lịch chưa đạt chuẩn du lịch xanh, chưa đáp ứng kỳ vọng của nhóm khách có mức chi tiêu cao – phân khúc mà Khánh Hòa đang định hướng phát triển mạnh trong giai đoạn tới. Hai là, hạ tầng du lịch và liên kết vùng chưa đồng bộ. Mặc dù tỉnh đã thúc đẩy các dự án trọng điểm như sân bay, cảng biển và cao tốc, song nhiều tuyến đường kết nối khu vực ven biển phía Bắc, vùng miền núi vẫn thiếu tính liên thông. Các điểm du lịch tiềm năng, đặc biệt là du lịch cộng đồng, vẫn thiếu giao thông thuận tiện, bãi đỗ xe, hệ thống biển chỉ dẫn hay cơ sở vật chất phục vụ đoàn khách lớn. Các dịch vụ phụ trợ thiết yếu như logistics du lịch, vận tải biển – du thuyền, chăm sóc sức khỏe chất lượng cao hay trung tâm hội nghị – triển lãm quốc tế chưa phát triển tương xứng với lợi thế địa phương. Ba là, sản phẩm du lịch chưa tạo được bản sắc mang tầm quốc tế. Dù đã có sự đa dạng hơn trong năm 2025, song phần lớn sản phẩm vẫn mang “mẫu số chung”, thiếu tính biểu tượng để định vị thương hiệu Khánh Hòa trên thị trường quốc tế. Sự khác biệt so với các điểm đến cạnh tranh trong nước (Đà Nẵng, Phú Quốc,…) và quốc tế (Bali, Phuket,…) còn mờ nhạt; sản phẩm đêm, du lịch văn hóa đặc thù, MICE quy mô lớn hay du lịch tàu biển quốc tế vẫn phát triển chậm và chưa tạo hiệu ứng lan tỏa mạnh. Bốn là, áp lực môi trường và yêu cầu phát triển bền vững ngày càng gia tăng. Một số khu vực biển – đảo chịu tác động từ hoạt động du lịch quá mức, lặn biển, tàu du lịch và rác thải nhựa; trong khi đó, việc áp dụng tiêu chuẩn du lịch xanh mới ở giai đoạn khởi đầu, số cơ sở đáp ứng tiêu chí còn ít, và năng lực chuyển đổi của doanh nghiệp nhỏ còn hạn chế do chi phí lớn và thiếu hỗ trợ kỹ thuật đồng bộ. Ngoài ra, công tác xúc tiến quốc tế chưa tương xứng với yêu cầu mở rộng thị trường mục tiêu. Một số thị trường trọng điểm như Đức, Anh phục hồi chậm; các thị trường mới như Ấn Độ, Trung Đông, Mỹ chưa tạo đột phá do vướng hạn chế đường bay thẳng và thiếu gói sản phẩm chuyên biệt. Hoạt động quảng bá tại một số thị trường vẫn mang tính phân tán, chưa hình thành chiến dịch dài hạn gắn với định vị thương hiệu chiến lược của tỉnh.

Những hạn chế trên xuất phát từ một số nguyên nhân: cơ sở hạ tầng một số khu vực phát triển chậm hơn so với tốc độ tăng trưởng khách du lịch, khiến hiệu ứng lan tỏa chưa mạnh. Nguồn nhân lực chưa theo kịp nhu cầu mới, sự cạnh tranh từ các điểm đến trong nước và quốc tế đòi hỏi Khánh Hòa phải tạo sự khác biệt mạnh mẽ hơn, nhưng quá trình hình thành sản phẩm mới, đặc biệt sản phẩm cao cấp và đẳng cấp quốc tế, cần thời gian đầu tư dài hạn. Mặc dù mô hình chính quyền hai cấp đã tạo điều kiện mở rộng không gian phát triển và tăng cường tính thống nhất trong quản lý, song trong giai đoạn đầu triển khai, việc hoàn thiện cơ chế phối hợp, phân bổ nguồn lực và tích hợp quy hoạch giữa các khu vực còn đang trong quá trình điều chỉnh. Do đó, hiệu quả liên kết nội tỉnh và hình thành các chuỗi giá trị du lịch liên hoàn từ khu vực trung tâm đến các vùng ven và miền núi chưa phát huy hết tiềm năng như kỳ vọng, đòi hỏi tiếp tục được rà soát, hoàn thiện trong thời gian tới.

Những hạn chế và nguyên nhân nêu trên cho thấy yêu cầu cấp thiết phải đổi mới cách tiếp cận trong phát triển du lịch – dịch vụ của Khánh Hòa trong giai đoạn mới. Việc chuyển từ tư duy tăng trưởng theo chiều rộng sang phát triển theo chiều sâu, lấy chất lượng, hiệu quả và tính bền vững làm trụ cột, đòi hỏi tỉnh phải triển khai các giải pháp mang tính đồng bộ, hệ thống và liên kết cao, từ hoàn thiện thể chế quản trị, đầu tư hạ tầng kết nối không gian phát triển mới, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, xây dựng sản phẩm du lịch đặc thù và thúc đẩy du lịch xanh – du lịch thông minh, … cụ thể:

Thứ nhất, tiếp tục hoàn thiện công tác quy hoạch và đầu tư phát triển kết cấu hạ tầng đồng bộ, lấy kết nối không gian phát triển du lịch làm trục xuyên suốt. Trọng tâm là tổ chức lại không gian phát triển du lịch trên cơ sở quy hoạch tổng thể tỉnh sau sáp nhập, bảo đảm sự liên thông, bổ trợ và phát huy hiệu quả giữa các khu vực trọng điểm như Nha Trang, Cam Ranh, Vân Phong và dải đô thị – du lịch phía Nam. Việc hình thành một không gian du lịch thống nhất, có cấu trúc rõ ràng và khả năng kết nối cao là điều kiện nền tảng để khai thác đồng bộ các lợi thế về biển, sinh thái rừng, cảnh quan tự nhiên, văn hóa bản địa và du lịch cộng đồng trong cấu trúc phát triển mới của tỉnh. Trên cơ sở đó, tỉnh cần ưu tiên đầu tư nâng cấp hệ thống giao thông ven biển, giao thông liên vùng và các tuyến kết nối trục ngang – trục dọc, qua đó cải thiện khả năng tiếp cận các điểm đến du lịch hiện hữu và tiềm năng. Đồng thời, từng bước hoàn thiện hệ thống hạ tầng kỹ thuật và hạ tầng dịch vụ phục vụ du lịch theo hướng hiện đại, đồng bộ, thích ứng với biến đổi khí hậu và thân thiện với môi trường. Việc đầu tư hạ tầng cần được thực hiện có trọng tâm, tránh dàn trải, bảo đảm vai trò “mở đường” cho phát triển du lịch bền vững và nâng cao hiệu quả sử dụng không gian phát triển của toàn tỉnh.

Thứ hai, tập trung nâng cao chất lượng nguồn nhân lực du lịch theo hướng hiện đại và quốc tế hóa - xác định đây là trụ cột then chốt quyết định chất lượng dịch vụ và năng lực cạnh tranh của du lịch Khánh Hòa trong giai đoạn phát triển mới. Theo đó, cần triển khai đồng bộ các chương trình đào tạo ngoại ngữ, nghiệp vụ chuyên ngành, kỹ năng số và văn hóa ứng xử nghề du lịch theo chuẩn mực khu vực, bảo đảm phù hợp với yêu cầu của thị trường khách quốc tế và xu hướng dịch chuyển lao động chất lượng cao. Việc mở rộng hợp tác với các trường đại học, viện nghiên cứu, cơ sở đào tạo nghề và doanh nghiệp lớn trong và ngoài nước để tổ chức đào tạo tại chỗ, đào tạo theo mô hình liên kết – trao đổi là hết sức cần thiết nhằm bảo đảm tính thực tiễn và tính liên thông trong nâng cao năng lực nghề. Song song đó, các doanh nghiệp du lịch cần được hỗ trợ tiếp cận và áp dụng các bộ tiêu chuẩn nghề du lịch tiên tiến như VTOS – ASEAN, bộ tiêu chí Du lịch Xanh, các mô hình quản trị điểm đến và quản lý khách sạn, khu nghỉ dưỡng theo chuẩn quốc tế. Điều này không chỉ giúp chuẩn hóa chất lượng dịch vụ mà còn giảm sự chênh lệch về trình độ nhân lực giữa khu vực trung tâm và các vùng ven, tạo điều kiện để toàn tỉnh có thể thích ứng nhanh hơn với sự gia tăng của các dòng khách quốc tế, nâng cao hiệu quả quản trị, tăng năng lực cạnh tranh và đáp ứng yêu cầu phát triển du lịch chất lượng cao trong bối cảnh mới.

Thứ ba, cần đẩy mạnh phát triển hệ thống sản phẩm du lịch đặc thù mang dấu ấn riêng để nâng tầm thương hiệu Khánh Hòa trên bản đồ du lịch quốc tế. Việc đa dạng hóa sản phẩm phải dựa trên nền tảng lợi thế tự nhiên – văn hóa đặc sắc của toàn tỉnh sau sáp nhập, trong đó nổi bật là không gian biển – đảo, dải cảnh quan bán khô hạn phía Nam, các giá trị văn hóa bản địa, làng nghề và hệ sinh thái nông nghiệp đặc thù. Khánh Hòa cần khuyến khích các doanh nghiệp phát triển các dòng sản phẩm mới như du lịch nghỉ dưỡng cao cấp gắn với chăm sóc sức khỏe, du lịch thể thao biển chuyên nghiệp, du lịch sinh thái trải nghiệm, du lịch nông nghiệp công nghệ cao và du lịch văn hóa – di sản theo tuyến liên hoàn. Thúc đẩy mạnh mẽ hệ sinh thái giải trí và hoạt động về đêm - từ lễ hội ánh sáng, nhạc nước, biểu diễn nghệ thuật thực cảnh cho đến các sản phẩm giải trí biển chuyên biệt - nhằm kéo dài thời gian lưu trú và tăng mức chi tiêu của du khách. Phải định vị rõ hình ảnh một trung tâm du lịch biển quốc tế mang bản sắc riêng, vượt lên trên sự đồng dạng với các điểm du lịch biển khác của Việt Nam và khu vực Đông Nam Á, qua đó tạo sức hút khác biệt và nâng cao năng lực cạnh tranh dài hạn.

Thứ tư, cần thúc đẩy mạnh mẽ chuyển đổi số và phát triển du lịch xanh - coi đây là trụ cột chiến lược của mô hình phát triển bền vững trong giai đoạn tới. Trên cơ sở những kết quả bước đầu trong việc áp dụng Bộ tiêu chí Du lịch Xanh, cần mở rộng phạm vi triển khai, từng bước chuẩn hóa quy trình và hoàn thiện cơ chế hỗ trợ để doanh nghiệp du lịch chuyển đổi mô hình kinh doanh theo hướng giảm phát thải, tiết kiệm năng lượng, sử dụng công nghệ sạch và thân thiện với môi trường. Đồng thời, cần tạo điều kiện để doanh nghiệp tiếp cận các nguồn vốn xanh, chính sách ưu đãi về thuế, đất đai và khoa học – công nghệ, qua đó khuyến khích đầu tư vào các sản phẩm và dịch vụ du lịch bền vững. Đẩy nhanh xây dựng hạ tầng du lịch thông minh, tập trung phát triển các nền tảng số dùng chung, bản đồ số du lịch tích hợp dữ liệu mở và hệ thống hỗ trợ du khách theo thời gian thực. Việc ứng dụng công nghệ số trong quản lý hoạt động du lịch, nâng cao chất lượng dịch vụ và cá nhân hóa trải nghiệm không chỉ giúp nâng cao hiệu quả quản trị ngành mà còn tăng cường năng lực cạnh tranh của du lịch tỉnh trong bối cảnh chuyển đổi số và hội nhập quốc tế ngày càng sâu rộng.

Thứ năm, tăng cường liên kết vùng và hợp tác quốc tế nhằm đa dạng hóa thị trường và nâng cao vị thế điểm đến. Trong bối cảnh cạnh tranh du lịch ngày càng gay gắt, Khánh Hòa cần đẩy mạnh kết nối với các trung tâm du lịch lớn trong nước như Hà Nội, TP. Hồ Chí Minh, Đà Nẵng, Tây Nguyên, duyên hải Nam Trung Bộ và các vùng phụ cận để hình thành mạng lưới sản phẩm – dịch vụ liên thông, bổ trợ cho nhau. Đồng thời, tỉnh phải tiếp tục mở rộng hợp tác với các cơ quan xúc tiến du lịch nước ngoài, các đại sứ quán, hãng hàng không và hiệp hội du lịch toàn cầu để xây dựng chiến lược quảng bá theo từng thị trường, nhất là thị trường chi tiêu cao như châu Âu, Bắc Á, Úc và Trung Đông. Việc duy trì đều đặn các chương trình famtrip, presstrip, khảo sát doanh nghiệp và truyền thông quốc tế sẽ giúp Khánh Hòa lan tỏa hình ảnh một điểm đến năng động, an toàn và giàu trải nghiệm. Song hành cùng quảng bá, tỉnh cần xây dựng bộ quy tắc ứng xử du lịch chuẩn mực, nâng cao năng lực bảo đảm an ninh du lịch, quản lý chất lượng dịch vụ tại các điểm đến; qua đó tạo dựng hình ảnh “điểm đến văn minh – thân thiện – đáng tin cậy”, gia tăng tỉ lệ khách quay trở lại và nâng hiệu quả truyền thông tự nhiên từ du khách quốc tế.

Thứ sáu, phát huy lợi thế không gian mới sau sáp nhập để hình thành các cực tăng trưởng du lịch chiến lược, tạo động lực lan tỏa cho phát triển toàn tỉnh. Việc mở rộng địa bàn, đặc biệt về phía Nam, tạo điều kiện quan trọng để Khánh Hòa tái cấu trúc hệ sinh thái sản phẩm du lịch theo hướng đa dạng, bổ trợ và phân tầng rõ nét, từ du lịch biển đảo cao cấp, du lịch đô thị hiện đại đến du lịch sinh thái khô hạn, văn hóa bản địa và nông nghiệp trải nghiệm. Trên nền tảng đó, tỉnh cần xác định rõ các khu vực có lợi thế so sánh để tập trung đầu tư, hình thành các cực tăng trưởng du lịch có khả năng dẫn dắt, tạo sức hút và lan tỏa phát triển. Để hiện thực hóa mục tiêu này, Khánh Hòa cần chủ động lựa chọn các nhà đầu tư chiến lược có năng lực tài chính, kinh nghiệm quản trị và tầm nhìn dài hạn; đồng thời xây dựng cơ chế ưu đãi phù hợp theo từng lĩnh vực và phân khúc sản phẩm ưu tiên. Việc đẩy nhanh tiến độ các dự án du lịch quy mô lớn, chất lượng cao và có tính biểu trưng sẽ góp phần tạo dựng hình ảnh điểm đến, nâng cao vị thế cạnh tranh của tỉnh trong mạng lưới du lịch quốc gia và quốc tế. Bên cạnh đó, tỉnh cần chú trọng hỗ trợ phát triển du lịch cộng đồng ở các vùng ven, vùng nông thôn và miền núi thông qua đào tạo kỹ năng, chuẩn hóa chất lượng dịch vụ, kết nối tour tuyến và xây dựng sinh kế bền vững cho người dân. Điều này không chỉ mở rộng không gian hưởng lợi từ du lịch mà còn góp phần giảm chênh lệch phát triển giữa các khu vực, tăng cường sự gắn kết nội vùng và bảo đảm tính bao trùm trong phát triển và sẽ là điều kiện để phát triển chuỗi giá trị du lịch đa trung tâm, nâng cao năng lực cạnh tranh tổng thể và khai thác hiệu quả hơn các lợi thế hậu sáp nhập.

Cuối cùng, chú trọng quản lý môi trường du lịch - coi đây là nền tảng của sự phát triển lâu dài. Những năm gần đây, áp lực lên môi trường biển, đảo và rừng ngày càng lớn, đòi hỏi tỉnh phải tăng cường kiểm tra, giám sát thường xuyên tại các điểm du lịch đông khách, đồng thời hoàn thiện quy hoạch bảo tồn, bảo vệ tài nguyên và hạn chế khai thác quá mức. Việc triển khai mô hình hợp tác công – tư trong bảo vệ môi trường biển, thu gom rác thải, bảo vệ san hô và tái tạo hệ sinh thái là giải pháp quan trọng nhằm huy động nguồn lực xã hội cho các nhiệm vụ bảo tồn. Cùng với đó, cần đẩy mạnh ứng dụng công nghệ để giám sát ô nhiễm, theo dõi mật độ tàu thuyền, cảnh báo an toàn và quản lý sức chứa tại các điểm du lịch trọng điểm; qua đó giảm thiểu rủi ro, nâng cao chất lượng trải nghiệm và bảo đảm an toàn cho du khách. Phát triển du lịch mà không đánh đổi môi trường sẽ giúp Khánh Hòa xây dựng được hình ảnh một điểm đến xanh – sạch – an toàn, có trách nhiệm - đáp ứng xu thế du lịch bền vững toàn cầu và tạo lợi thế cạnh tranh dài hạn trên thị trường quốc tế.

Với định hướng phát triển đúng đắn, Khánh Hòa đang từng bước khẳng định vị thế là một trong những trung tâm du lịch – dịch vụ năng động của cả nước. Những hạn chế hiện hữu đang được nhận diện và xử lý bằng các giải pháp chiến lược, bài bản và giàu tính khả thi. Trên nền tảng hạ tầng ngày càng đồng bộ, sản phẩm du lịch đổi mới sáng tạo, nguồn nhân lực được nâng cao và môi trường phát triển bền vững, Khánh Hòa hội đủ điều kiện để bứt phá mạnh mẽ, vươn lên trở thành trung tâm du lịch biển quốc tế, đóng góp xứng đáng vào sự phát triển của đất nước trong thời gian tới./.

ThS. Đỗ Thị Ánh Nguyệt

Trường Chính trị tỉnh Khánh Hoà

----------------

[1].   Tỉnh ủy Khánh Hòa, Nghị quyết số 01-NQ/TU ngày 14/7/2025 về phát triển du lịch Khánh Hòa giai đoạn 2025–2030, tầm nhìn đến năm 2045.

[2].   Ủy ban nhân dân tỉnh Khánh Hòa, Báo cáo tình hình kinh tế – xã hội 9 tháng năm 2025.

[3].   Sở Văn hóa và Thể thao tỉnh Khánh Hòa, Báo cáo số 2456/SVHTTDL-QLDL ngày 17/10/2025 về tình hình hoạt động du lịch 9 tháng năm 2025.

[4].   Tỉnh ủy Khánh Hòa, Cổng thông tin điện tử Tỉnh ủy Khánh Hòa, các tin, bài về tình hình kinh tế – xã hội, công tác xây dựng Đảng, phát triển du lịch – dịch vụ.

[5].   Ủy ban nhân dân tỉnh Khánh Hòa, Cổng thông tin điện tử UBND tỉnh Khánh Hòa, các thông tin về quy hoạch, chiến lược phát triển du lịch và các dự án hạ tầng trọng điểm của tỉnh.

[6].   Sở Du lịch Khánh Hòa, Cổng thông tin điện tử Sở Du lịch Khánh Hòa, các báo cáo và thông tin về cơ sở lưu trú, số lượng phòng, du lịch xanh, xúc tiến – quảng bá và thống kê du lịch.

[7].   Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch (2024–2025), Bộ tiêu chí Du lịch Xanh; các chương trình xúc tiến du lịch quốc gia và báo cáo thống kê ngành du lịch.

[8].   Tổng cục Du lịch Việt Nam, Báo cáo thường niên Du lịch Việt Nam và các dữ liệu thống kê về thị trường khách quốc tế đến Việt Nam và Khánh Hòa.

[9].   Báo Thanh Niên; Báo Tuổi Trẻ; VnExpress; VietnamPlus; Báo Khánh Hòa, các bài viết, tin tức liên quan đến Dự án Cảng biển Vân Phong, mở rộng Cảng hàng không quốc tế Cam Ranh, tuyến cao tốc Bắc – Nam đoạn qua Khánh Hòa, các dự án du lịch sinh thái – nghỉ dưỡng cao cấp và thị trường khách quốc tế của tỉnh.

 

 

 

 

4